fotofakt

"Peysər", "qaşqaldaq" sözlərinə o mənfi mənaları kim yükləyib? - Alimdən etiraz

Tarix:27-03-2024, 14:00
Baxış Sayı:2

"Peysər", "qaşqaldaq" sözlərinə o mənfi mənaları kim yükləyib? - Alimdən etiraz

"Dilimizin inkişafında sözlərin məna daralması və genişlənməsi, adların metaforlaşması təbii prosesdir. Buna süni şəkildə müdaxilə etmək dilimizi təhlükə qarşısında qoyur".

Bunu filologiya üzrə fəlsəfə doktoru, dosent Şahlar Göytürk deyib. O, gənclərin bir sıra sözlərə fərqli məna yükləməsindən narahatlığını ifadə edib:

"Təəssüf ki, son illər xüsusən dili yaxşı bilməyən ərköyün və çılğın gənclərin nitqlərində belə təhlükəli "məna daralmaları" və "məna genişlənmələri" adi hala çevrilib. 

Özünə və ana dilimizə sayğısı olan təcrübəli dil daşıyıcılarının belə "daralma" və "genişlənmə"dən istifadə etməsi mümkün deyil. Müşahidələrim bu fikirdə olmağıma əsas verir. 

Bəs bu dili korlayan, sözlərimizə süni şəkildə müsbət və ya mənfi mənalar yükləyən kimlərdir? 
Niyə "dəhşətli", "qorxunc" mənalarında işlətdiyimiz "müdhiş" sözünü "möhtəşəm" mənasında işlətməliyik? Siz buna təbii proses deyirsiniz? 

Soruşuram, "peysər" ("boyunun arxası"), "qaşqaldaq" sözlərinə o mənfi mənaları kim yükləyib? Bu xalqın müəllimi, həkimi, yazıçısı, şairi, ziyalısımı? 

Niyə "xiyar", "badımcan" deyərkən ağla mənfi mənalar gəlməlidir? Niyə "girmək" feilinin yerini  tədricən "daxil olmaq" ifadəsi tutmalıdır?

Yüzlərlə belə misal gətirə bilərəm. 

Bu şəkildə məna daralması və genişlənməsi ana dilimizi gözdən salmağa, dilimizi öz kökündən qoparmağa xidmət etmirmi? Şifahi ədəbi dilimizi küçə leksikonunda danışanlar elə sıxışdırıb ki, ünsiyyət zamanı hər dəfə "türkün məsəli" ifadəsini eşidirik? 

Budurmu məna daralması, məna genişlənməsi? Bizim ana dilimizə  belə "təbii proses" lazım deyil. 

Lütfən, gözəl və ismətli dilimizi eybəcərləşdirən, urvatdan salan təhlükəli "daralmalar"a, "genişlənmələr"ə qarşı amansız olun, dəyərli soydaşlar!", - deyə o əlavə edib.

Şamaxıda Dövlətçilik və Vətənpərvərlik Nümunəsi: Tahir Məmmədovun İcra Hakimiyyətində Səmərəli Rəhbərliyi
Şamaxıda Dövlətçilik və Vətənpərvərlik Nümunəsi: Tahir Məmmədovun İcra Hakimiyyətində Səmərəli Rəhbərliyi
Nəsimi MKTB-nin 23 Saylı Mənzil-Kommunal İstismar Sahəsində Yüksək Peşəkarlıq və Vətənpərvərliklə İcra Edilən Fəaliyyət
Nəsimi MKTB-nin 23 Saylı Mənzil-Kommunal İstismar Sahəsində Yüksək Peşəkarlıq və Vətənpərvərliklə İcra Edilən Fəaliyyət
Gülşən Cəfərova: Bakı-Vaşinqton geosiyasi işbirliyi regionda təhlükəsizlik və əməkdaşlıq amilidir
Gülşən Cəfərova: Bakı-Vaşinqton geosiyasi işbirliyi regionda təhlükəsizlik və əməkdaşlıq amilidir
Yollarda Qanunun Keşikçisi və Dövlətçiliyin Sədaqətli Təmsilçisi – Beyləqan Rayon Dövlət Yol Polisi Bölməsinin Rəisi, Polis Mayoru Ruslan Rəhimov
Yollarda Qanunun Keşikçisi və Dövlətçiliyin Sədaqətli Təmsilçisi – Beyləqan Rayon Dövlət Yol Polisi Bölməsinin Rəisi, Polis Mayoru Ruslan Rəhimov
Sabunçuda Qanunun Aliliyi və İctimai Asayişin Etibarlı Təminatçısı
Sabunçuda Qanunun Aliliyi və İctimai Asayişin Etibarlı Təminatçısı
Xalqın Süfrəsinə Bərəkət Gətirən Məsuliyyətli Rəhbərlik Nümunəsi
Xalqın Süfrəsinə Bərəkət Gətirən Məsuliyyətli Rəhbərlik Nümunəsi
Təhsilə sədaqət və dövlətçilik ruhu ilə idarə olunan məktəb mühiti – Nizami Qasımzadənin rəhbərlik missiyası
Təhsilə sədaqət və dövlətçilik ruhu ilə idarə olunan məktəb mühiti – Nizami Qasımzadənin rəhbərlik missiyası
Samir Quliyev: “Davosdan Gələn Mesaj - Azərbaycanın Regional və Qlobal İnteqrasiya Strategiyası”
Samir Quliyev: “Davosdan Gələn Mesaj - Azərbaycanın Regional və Qlobal İnteqrasiya Strategiyası”